Жаңа жылдан бастап ұялы байланыс пен интернет бағасы қалай өзгермек?

Beeline компаниясынан келген SMS-хабарламалар қолданушыны таңдау алдында қалдырды: не жаңа тарифке өтесіз, не дәл сол тарифте қаласыз, бірақ шартты түрде «акциямен» жаңа смартфон сатып алу ұсынылады.

Бұл жағдайды Caravan.kz медиа порталының тілшісі анықтап көрді.

Алғашында бәрі компания қолайсыздық үшін кешірім сұрағысы келіп, клиентке жаңа гаджетті «сыйға» бергелі тұрғандай көрінеді. Алайда белгілі болғандай, тегін ірімшік тек қақпанда болады. Мұнда да солай – смартфонды тек бөлшектеп төлеу арқылы және кредит шартымен ғана алуға болады, оның бағасы кемінде 200 мың теңге тұрады. Бұл дегеніміз, қазір мысалы, үш «симка», теледидар және интернет үшін 13 мың теңгеден сәл асатын төлем жасап жүрген қолданушы енді айына 18 мың теңгеден артық төлеуге мәжбүр болады (!). Яғни негізгі төлемге қосымша смартфон үшін кредит те қосылады, әрі тек оператор ұсынатын модель бойынша. Ешқандай балама жоқ. Дәл осы сияқты жаңа тарифке де мәжбүрлеу бар – таңдауға мүмкіндік берілмейді, ескі тарифте қалу мүмкін емес.

Ал тек ұялы байланыс қызметін қолданып, өзінше «ең қолайлы» деп саналатын — айына 4 990 теңгелік тарифте отырғандар үшін Beeline 2026 жылдың 15 қаңтарынан бастап бағаны 8 мың теңгеге көтеріп «қуантпақ». Бұған дейін бұл тариф бірнеше рет өзгерген: алғашында 2 990 теңге, кейін 3 990 теңге болған, бүгінде – 4 990 теңге.

Beeline компаниясынан мұндай жауапты алуға мүмкін болмады.

«Бұл – мәжбүрлі шара», «желілерді дамыту мен жаңғырту шығындарының өсуіне байланысты», «абоненттік төлемнің өзгеруі сервистердің тұрақтылығын қамтамасыз етіп, қызмет сапасын арттыруға мүмкіндік береді» деген жаттанды жауаптар жағдайды мүлде түсіндіріп бере алмады. Тек сәл шындыққа ұқсайтыны — «бұл салық заңнамасындағы өзгерістерге байланысты болуы мүмкін» деген бір ауыз сөз болды. Яғни НДС-тің 16 пайызға көтерілуі, шенеуніктердің «тұтынушыға әсер етпейді» деген уәделеріне қарамастан, іс жүзінде тұтынушыға тікелей әсер етіп отыр.

Әрине, мұның бәрі әлеуметтік желі қолданушылары арасында теріс реакция тудырмай қоймады. Олар операторлардың тарифті күрт өсіруіне ғана емес, сонымен қатар көрсетіп отырған қызмет сапасына — дәлірек айтқанда, оның жоқтығына ашулы. Мәселен, бұрын интернеттің сапасына шағым болса, енді Астананың өзінде, оң жағалауда да қоңыраулар өтпей жатқаны туралы шағымдар бар. Ал сол жағалауды айтпағанда – онда ұялы байланыс әрқашан өте нашар болды, ал интернет-провайдерлер бұрын да, қазір де «5G мұнараларын қоюға мүмкіндік жоқ» деп қолдарын жайып келеді. Соған қарамастан қызмет көрсету бағасын көтеріп отыруларына ештеңе кедергі емес екен. Рұқсат алудың да қажеті жоқ көрінеді. Ал тұтынушы ше? Тұтынушы шулап-шулап қояды, бәрібір ешқайда кетпейді.

Бірақ антимонополиялық комитет қайда қарап отыр? Егер бұл — операторлар арасындағы мүмкін құн келісімі болса ше? Провайдерлер қызмет бағасының осылай күрт өсуі неден? Неге олардың мәселелері тағы да тұтынушы есебінен шешілуі керек? Жыл сайын «таза пайда» деп мақтанатын компаниялардың үнемделген қаражаты қайда? Қайда кетіп жатыр? Кімге?

Айтпақшы, Beeline бұл «тәбетінде» жалғыз емес. Tele-2 мен Altel тіпті одан да асып түсіп, бағаларды жаңа жылдың 1 қаңтарынан емес, биылғы жылдың 25 желтоқсанынан бастап көтермек. Оның орнына әдеттегідей ешкімге қажеті жоқ «бонус» сервистер ұсынады, ол да 2026 жылдың 31 қаңтарына дейін ғана. Одан кейін – бәрі бітеді…

Ал Kcell компаниясы әзірге тарифтердің қымбаттауы туралы хабарлаған жоқ, бірақ олардың да жалпы толқыннан қалыс қалмасы анық.